- مفهوم به معنای دسته بندی مصداقهای یک موضوع می باشد این مصداقها می توانند مثالهای آن مفهوم باشد،
- مفهوم به معنای دسته بندی مصداقهای یک موضوع می باشد این مصداقها می توانند مثالهای آن مفهوم باشد،
* در کشور، آموزش درس تاریخ همواره به صورت سلسله زمانی صورت می گیرد، یعنی اتفاقاتی که به صورت پی در پی اتفاق افتاده است همانطور آموزش داده می شود. در این نگاه به درس تاریخ، موضوع آن در حیطه اطلاعات قرار داده می شود(انوع موضوع شامل اطلاعات، مفاهیم، قوانین و روش کار می باشد).
وقتی آموزش به جای اینکه فقط اطلاعاتی در مورد آنچه باید آموخته شود ارائه کند، آنچه را که باید آموخته شود را نشان دهد، یادگیری تسهیل می شود.
وقتی ارائه شامل اهداف یادگیری باشد یادگیری تسهیل می شود : الف) مثال ها و غیر مثالها برای مفاهیم، ب) ارائه خط مشی ها، ج) نشان دادن فرایند ها، و د) الگو سازی برای رفتار.
هنگامی که برای یادگیرندگان راهنمای یادگیرنده مناسب تهیه شود، یادگیری تسهیل می شود، این راهنما شامل موادی از قبیل : الف) هدایت یادگیرندگان به سوی اطلاعات مرتبط، ب) استفاده از بازنمایی های چند گانه برای ارائه، یا ج) استفاده از ارائه چند گانه واضح و روشن برای مقایسه کردن.
بعضی از مسائلی که دانش آموزان باید حل آنها را یاد بگیرند بسیار دشوار هستند. رویکرد غور یا شنا، احتمالاً سبب نا امیدی دانش آموزان می شود. برای تسلط بر حل مسائل دشوار دانش آموزان باید ابتدا با مسائلی که از دشواری کمتری برخوردار هستند، شروع کنند. هنگامی که در این مسائل به تسلط دست یافتند سپس می توان آنها را با مسائل دشوارتر مواجه کرد.
از طریق مواجه شدن با مسائلی که به تدریج بر دشواری آنها افزوده می شود مهارت های دانش آموزان بهبود می یابد تا آنجایی که آنها قادر خواهند بود مسائل دشوار را حل کنند.
پیش نیاز به این اشاره دارد که یادگیری یک مفهوم یا یک قانون، نیازمند مفاهیم یا قوانین دیگری است که قبلا بایستی فراگرفته شده باشند، گاهی ممکن است این سلسله مراتبِ پیش نیاز به چند مرحله قبل نیز برگردد.
اصول پایه ای یادگیری در تحقیق مریل عبارتند از:
· اگر یادگیرندگان در حل مسائل واقعی زندگی درگیر شوند یادگیری تسهیل می شود.
· اگر دانش فعلی یادگیرندگان به عنوان مبنایی برای کسب دانش جدید فعال شود یادگیری تسهیل می شود.
رضایت ناشی از دستیابی به هدفها، باعث افزایش انگیزه فرد در تعقیب هدفهای مشابه در آینده میشود
راهبرداهای پیشنهادی برای ایجاد انگیزه با توجه به جنبه رضایت به شرح زیر است:
· اگرنمونه های کاری یا شبیه سازی موقعیتها را برای یادگیرندگان فراهم کنیم ایشان می توانند مشکلات جهان واقعی را حل کنند.
به منظور افزایش انگیزه یادگیری از جنبه اطمینان، روشهای زیر را ارائه کرده است:
· به یادگیرندگان امکان بدهید تا هر موقع که خواستند به لیست دروس و صفحات قبلی برگردند.
· به یادگیرنده امکان کنترل گامها را بدهید به این صورت که با فشردن یک دکمه از یک صفحه به صفحه بعد برود.
· مهارتها و دانش پیشین نیاز را فراهم کنید تا از مشکلات یا چالشهای اضافی خودداری گردد.
آموزش باید از جنبههای گوناگون، پاسخگوی نیازهای فراگیران باشد تا فراگیرن انگیزه لازم برای شرکت فعال در آموزش را داشته باشند. برای نگهداری ارتباط فراگیر با آموزش این موارد پیشنهاد می شود:
· از ضمایر شخصی و نام یادگیرندگان در زمان مناسب استفاده کنید.
راهبردهایی جهت نگهداری و افزایش توجه یادگیرنده به هنگام تولید درس افزار در محیط رایانه:
· قطعات آموزشی را یکجا نمایش ندهید و بتدریج این کار را انجام دهید.
· از صفحه نمایش به نوعی استفاده کنید که یادگیرنده به آسانی مطالب را بخواند.
· ارائه اطلاعات در صفحات تعاملی انجام شود.
طبق تحقیقات صورت گرفته با عناوین مقایسه بین انواع رسانه های آموزشی از قبیل تلوزیون آموزشی، رایانه و... با عملکرد معلم در کلاس درس، چنین نتایجی بدست آمده است:
- بین عملکرد انواع رسانه های آموزشی با عملکرد معلم تفاوت معناداری بدست نیامد.
به صورت ساده و مختصر، هوشمند سازی مدارس به معنی تجهیز کلاسهای درس به وسایل الکترونیکی نمایش دهنده محتوای آموزشی و بکارگیری آنها توسط معلمان و دبیران می باشد، مهمترین توجیهی که در این تجهیز پر هزینه وجود دارد تسهیل آموزش و افزایش پیشرفت تحصیلی و یادگیری دانش آموزان می باشد، به این صورت که معلم یا دبیر مربوطه با تهیه محتوای الکترونیکی (توسط خود یا دیگری)
مرور اولين موج انقلاب يادگيري الكترونيكي چشمانداز جالبي ارائه نميكند. منظرة موج اول يادگيري الكتريكي، پر است از فرآوردههاي ضعيف و يادگيرندگاني كه تازه از توهم خارج شدهاند ...، همچنين حاوي درسهايي عبرتانگيز براي سرمايهگذاران نرمافزاري است كه كنترل توليد درس افزارهاي چندرسانه اي پررنگ ولعاب، تعاملي و بسيار پر هزينه را دست تهيهكنندگان شيفتة فناوري سپردند
با ظهور شبكة جهان گستر، عبارات و اصطلاحات جديدي وارد ادبيات علوم تربيتي بخصوص رشتة «فناوري آموزشي» شد كه يادگيري الكترونيكي، از آن جمله است. كاهش هزينه هاي سرسامآور آموزش، هميشه در دستوركار همة مسئوولان و متصديان امور آموزشي بوده است. همگام با رشد فزايندة فناوري، مسئولان آموزشي همواره كوشيدهاند نقش فناوري رسانهها را در آموزش پررنگتر سازند و از اين طريق، از مخارج زياد تربيت معلم بكاهند. هر وقت فناوري جديدي ظهور كرده تلاش برآن بوده كه از آن به جاي معلم استفاده شود. اين موضوع هنگام ظهور فيلم هاي آموزشي، تلويزيوني آموزشي و رايانه مطرح بوده است.
براي ايجاد نگرش خرید کالای تولید داخل کشور می توان مراحل ذیل را طی نمود، به نقل از نظریه طراحی آموزشی گانیه:
1. انواع كالاهاي ايراني كه توسط افراد انتخاب مي شوند نمايش داده شود(بدون اینکه مستقیم نسبت به خرید آنها تشویق شوند).
2. مفهوم كالاي ايراني بيان شود و اطلاعات در اين زمينه تكميل گردد.
انگيزه فراگيران يکي از مؤثرترين و مغفول ترين عوامل در کارايي برنامه هاي آموزشي است. طراحي آموزشي هر قدر کامل باشد، در صورتي که از مسائل انگيزه اي در آن غفلت شده باشد مؤثر و کارساز نخواهد بود(فردانش).
کلر در جمع بندي تحقيقات انگيزش سعي در سازماندهي نتيجه اين تحقيقات به صورت يک الگوي کاربردي براي طراحي آموزش کرده است.
کلر در الگوي طراحي انگيزه اي خود انگيزش يادگيري را چهار جزء مي داند :
1. علاقه؛ 2. ارتباط؛ 3. انتظار؛ 4. رضايت( نتايج).
رایگلوث در نظریه الگوي شرح و بسط براي سازماندهي کلان موضوعات آموزشي، پنج اصل را پيشنهاد مي کند(به نقل از هاشم فردانش):
1. ترتيب ساده به پيچيده
2. ترتيب ارائه پيش نياز هاي يادگيري
3. جمع بندي
4. ترکيب
5. تمثيل
مشكل مصرف بی رویه آب در سطح كشور كاملا مشهود است و هر روز بر ابعاد اين مشكل از قبيل كاهش سفره هاي زير زميني آب، افزايش سطح زير كشت، كاهش ميزان آب رودخانه و ... افزوده مي شود، نكته اين است كه براي مواجه با مسائل مذكور بايستي مصرف بي رويه آب در سطح خانگي، كشاورزي و صنعت كاهش يابد
4. باید محیط، رفتار انتخابی مطلوب را تایید کند. محیط زندگی یادگیرنده باید رفتار غیبت نکردن، امین بودن، صادق بودن و ... را تایید و رفتار زشت را تقبیح کند.
5. هنگامی که رفتار مطلوب انتخابی نشان داده شد، آن را بازشناسی کرده و پاداش دهید.
1. برای یادگیرندگان اطلاعاتی در مورد انتخابهای دیگر ممکن فراهم کنید. یکی از اولین مشکلاتی که در تغییر نگرشهای وجود دارد این است که یادگیرندگان در مورد حق انتخایهای دیگر چیزی نمی دانند برای مثال اگر قرار است یادگیرندگان رفتار مسواک زدن بعد از صرف غذا را انتخاب کنند
یکی از روشهایی که سرمشق دهی انسانی می تواند به خود بگیرد نقش بازی کردن است که در آن هنر پیشه(یادگیرنده) انتخابهای عمل را از شخصی خیالی نه حقیقی تقلید می کند. دانش آموزی که نقش یک بسیجی رزمنده را بازی می کند تحت تاثیر انتخابهای که توسط آن شخص خیالی صورت می گیرد قرار می گیرد.
برای یادگیری نگرشها (پرورش) از طریق روش سرمشق دهی دو مرحله لازم است.
مرحله اول
بهتر است که قبل از هر چیز، نگرش احترام برای سرمشق انسانی یا همسان سازی با او از قبل در یادگیرنده وجود داشته باشد
به هنگام ساخت نرم افزارهای یادگیری از طریق برنامه های کاربردی مثل پاور پوینت، بیلدر، استوری لاین و ... برای بکارگیری اصول یادگیری می توان راهبردهای زیر (تحت عنوان اصول چند رسانه ای مایر) را جهت یادگیری اثربخش مخاطبین بکاربست:
1. فراگير از عكس و متن بهتر ياد مي گيرد تا به تنهايي از يكي از آنها.
2. فراگير از عكس و متن كه همزمان نمايش داده شود بهتر ياد مي گيرد نسبت به نمايش متوالي.
به هنگام ساخت نرم افزارهای یادگیری از طریق برنامه های کاربردی مثل پاور پوینت، بیلدر، استوری لاین و ... برای بکارگیری ابزار انیمیشن و صدا می توان راهبردهای زیر را جهت یادگیری اثربخش مخاطبین بکاربست:
- در آموزش سخنراني بايستي متن روي پرده و صدا باهم بيايد.
- از انيميشن براي كمك ارتباطي شفاهي استفاده كنيد.
به هنگام ساخت نرم افزارهای یادگیری از طریق برنامه های کاربردی مثل پاور پوینت، بیلدر، استوری لاین و ... برای بکارگیری ابزار متن می توان راهبردهای زیر را جهت یادگیری اثربخش مخاطبین بکاربست:
- از متن هاي گرافيكي براي جلب توجه استفاده كنيد حتي اگر آنها غير منطقي باشند.
- علامتها و راهنماييهاي اشاره اي براي در همه جاي متن يكسان باشد.
به هنگام ساخت نرم افزارهای یادگیری از طریق برنامه های کاربردی مثل پاور پوینت، بیلدر، استوری لاین و ... برای بکارگیری ابزار تصویر می توان راهبردهای زیر را جهت یادگیری اثربخش مخاطبین بکاربست:
- از تصويرهايي استفاده كنيد كه به طور كلي مطابق با تجربه فراگير باشد.
- از تصويرهاي ساده استفاده كنيد.
به هنگام ساخت نرم افزارهای یادگیری از طریق برنامه های کاربردی مثل پاور پوینت، بیلدر، استوری لاین و ... برای بکارگیری ابزار صدا می توان راهبردهای زیر را جهت یادگیری اثربخش مخاطبین بکاربست:
- از صدا براي موارد كوتاه مثل پيامهاي كوتاه و ساده استفاده گردد.
به هنگام ساخت نرم افزارهای یادگیری از طریق برنامه های کاربردی مثل پاور پوینت، بیلدر، استوری لاین و ... برای بکارگیری ابزار رنگ می توان راهبردهای زیر را جهت یادگیری اثربخش مخاطبین بکاربست:
- از رنگ نبايد بيش از حد استفاده كرد و بايد متناسب با بر جسته كردن از آن استفاده كرد.
- از 3 تا 6 رنگ براي هر صفحه استفاده كنيد.
- از رنگ روشن براي اطلاعات مهم استفاده كنيد.
روشی که برای ایجاد و تغییر نگرشها که بسیار مهم است و کاربرد گسترده ای دارد سرمشق دهی انسانی است (بندورا، 1977). چون این روش از طرق فرد دیگری عمل می کند روش غیر مستقیم نام دارد.
برای ایجاد و تغییر نگرش روشهای مستقیمی وجود دارند که گاهی به طور طبیعی و بدون برنامه ریزی قبلی روی می دهند. چنین روشهایی گاهی نیز به طور عمدی می توانند به کار گرفته شوند. درک اینکه چگونه به کمک این روشها نگرشها را ایجاد کنیم یا تغییر دهیم ارزشمند است.
نگرش یک حالت درونی است که از مشاهدات نسبت به یک رفتار فرد استنباط می شود. اگر کسی ، شخصی را در حال انداختن کاغذ آدامس در سطل زباله مشاهده کند از مشاهده آن یک مورد نمی تواند نتیجه بگیرد که آن شخص نگرش مثبت به دفع زباله شخصی یا نگرش منفی نسبت به آلودگی محیط زیست دارد.
آموزش با استفاده از چندرسانه ای ها که از طریق رایانه صورت می گیرد به صورت گسترده ای افزایش یافته است، در عین حال اصول طراحی آموزشی که بر آموزش عمیق و پایدار تاکید دارند مطابق با رایانه تطبق یافته اند.
انگیزش ها امری انتزاعی و غیرعینی هستند، بنابراین در سنجش آن نیز مانند دیگر ویژگیهای روانی کار اصلی تبدیل ویژگیهای کیفی به مقادیر کمی است چرا که برای تجزیه و تحلیل، ما بیشتر نیاز به مقادیر کمی و عددی داریم. طبیعی است که کار تبدیل کیفیت کار آسانی نیست و بنابراین در سنجش ویژگیهای روانی نیز ما با دشواریهای فراوانی روبرو هستیم